İlaç kutusundaki karekod nedir, ne işe yarar?

Türkiye’de eczaneden aldığın ilaç kutularının üzerinde küçük, kare biçimli bir kod bulunur. Halk arasında “karekod” denen bu kod, ilacın kimlik kartı gibidir. Bu yazıda karekodun ne taşıdığını, neden kullanıldığını ve telefonunla nasıl işine yarayabileceğini anlatıyoruz.

Karekodda hangi bilgiler var?

İlaç kutularındaki karekod, uluslararası GS1 DataMatrix standardındadır. Kod, okunabilir metin olarak da kutunun üzerinde yazan şu bilgileri taşır:

• GTIN (barkod): ilacın ürün numarası; aynı ilacın tüm kutularında aynıdır
• Seri numarası: her kutuya özeldir, iki kutuda aynı olmaz
• Son kullanma tarihi
• Parti (lot) numarası: kutunun hangi üretim partisinden çıktığı

Karekod neden kullanılıyor?

Her kutunun kendine özel seri numarası olması, ilacın üretimden eczaneye ve hastaya kadar izlenebilmesini sağlar. Türkiye’de bu izleme, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun İlaç Takip Sistemi ile yapılır. Böylece sahte ya da kayıt dışı ilaçların piyasaya girmesi zorlaşır ve bir partide sorun çıktığında hangi kutuların etkilendiği bulunabilir.

Karekodu telefonla okumak ne işe yarar?

Kodu okuyabilen bir ilaç uygulaması, ilacın adını yazma zahmetini ortadan kaldırır ve son kullanma tarihini kutunun kenarında aramana gerek bırakmaz. eFarma’da “Karekodla doldur”a dokunup kodu kameraya gösterdiğinde ilacın adı, son kullanma tarihi, parti ve seri numarası forma kendiliğinden gelir.

• Uzun ilaç adlarını yazarken hata yapma riskini azaltır
• Evdeki kutuların son kullanma tarihlerini tek tek kaydetmeyi kolaylaştırır
• Aynı kutuyu iki kez eklemeni, seri numarası sayesinde önler

Karekod okunmuyorsa ne yapmalı?

Kodun ışığı yansıtmadığından ve kameraya düz tutulduğundan emin ol. Kod hasarlıysa kutunun üzerindeki çizgili barkod da okunabilir; olmazsa ilacı adıyla arayarak ekleyebilirsin. Yine de kaydetmeden önce bilgileri kutuyla karşılaştırmayı alışkanlık hâline getir.